Overname financieren

Heb je een interessant bedrijf op het oog, en kun je dit niet met eigen geld betalen? Een overname financieren gebeurt met steeds meer vormen van financiering. Een overnamesom kan uit veel geld bestaan, vandaar dat er vaak combinaties zijn en dat elke bedrijfsovername maatwerk is. In dit overzicht de vijf meest voorkomende oplossingen naast een financiering via de bank.

Een overname financierenEen overname financieren betekent in veel gevallen een intensieve klus. Ondanks dat de rol van de bank afneemt als het gaat om mkb-krediet, is bij de financiering van een overname de bank meestal nog wel betrokken. Dat betekent dat er een sterk plan moet worden ingediend met positieve bedrijfscijfers. Om te beginnen met een goede risico-analyse van zowel de onderneming als de nieuwe ondernemer. Zelfs als uit deze toetsing blijkt dat het risico zeer klein is, zijn banken steeds minder bereid deze risico’s te dragen. Je moet dus vaak op zoek naar extra geld om de overname te financieren.

Stapelfinancieren in combinatie met de bank

De bank financiert bij een overname alleen het deel wat het zelf risicoloos acht. Nu kun je het bedrijf als onderpand inzetten maar meestal dekt dit niet de volledige lening. Dat betekent dat de bank maar een bepaald percentage van het overnamebedrag wil financieren. Is het bedrijf bijvoorbeeld een miljoen waard en mag de bank deze verkopen indien je de lening niet terugbetaalt, dan kun je tot 40-75% hiervan bij de bank financieren. Het percentage is afhankelijk van hoe risicovol de bank het bedrijf vindt, maar ook van een inschatting van jou als persoon. Heb je in het verleden vaak te laat je telefoonrekening of hypotheek betaald? Dan wordt het lastig om je plaatje rond te krijgen!

De bank financiert meestal wel het grootste deel, maar daarnaast moet je zelf geld bij elkaar sprokkelen. Het opbouwen van een grote som geld via verschillende financierders, wordt ook wel stapelfinancieren genoemd. Deze overige leningen moeten bij problemen meestal achter de bank aansluiten. Om die reden wordt hierbij vaak gesproken over risicodragend kapitaal. Er is grote onzekerheid of het onderpand wel de schulden dekt indien er financiële problemen ontstaan.

Financiering via de oud-eigenaar

Als je een bedrijf overneemt voor een groot bedrag en dit niet zomaar kunt financieren bij de bank dan is de oud-eigenaar de eerste die meestal de overname wil financieren. Natuurlijk zal die zijn geld willen ontvangen, maar hij wil ook dat de deal doorgaat en dat jij de eerste jaren je schulden kunt betalen. Een schuld bij de oud-eigenaar klinkt misschien vreemd, maar heeft voordelen. Zo zal hij wellicht akkoord gaan met een achtergestelde lening, en die komt meestal pas als laatste aan de beurt. Dat betekent dat hij er vertrouwen in heeft dat het jou lukt, want hij is er zelf ook gebaat bij. Daarnaast is het mogelijk dit in een constructie te hangen zodat dit bedrag geldt als eigen vermogen.

Deze lening is risicovol voor de verkoper maar die heeft het meeste geld vaak toch binnen, en vaak ook het meeste inzicht of jouw toekomstige inkomen in orde is. Daarnaast heeft hij vaak extra redenen om tot financieren over te gaan: de meeste oud-eigenaren zijn zeer betrokken bij het bedrijf dat ze verkopen. Ze gunnen de medewerkers het allerbeste en hopen dat het bedrijf nog lang mag blijven bestaan. Die kans is groter als jij de overname met goede voorwaarden kunt financieren.

Geleidelijk de overname financieren

Een alternatief is om niet direct het hele bedrijf over te nemen maar met de oud-eigenaar af te spreken in delen de aandelen te (ver)kopen. Vervolgens kun je op papier wel afspreken wanneer de opvolgende overnamesommen worden betaald en tegen welk tarief. Eventueel kun je afspreken dat er nog stemrecht op zit, of dat de oud-eigenaar in de tussentijd wel of niet meedeelt in de winst.

De oud-eigenaar behoudt dan een deel van zijn aandelen, of er wordt via een holdingstructuur gewerkt waardoor hij eigenaar blijft van bijvoorbeeld de activa. Indien er bijvoorbeeld een bedrijfspand, machines, auto’s of andere waardevolle zaken in de onderneming zitten die jij niet direct kunt financieren dan neem je deze niet direct over, maar kun je ze tijdelijk huren.

Zeker bij overnames van familiebedrijven is het langzaam inkopen erg gangbaar. Zelfs de bedragen of termijnen zijn dan vooraf niet bepaald. Het is dan gangbaar dat wanneer een kind toetreedt tot de directie zijn salaris of winstuitkering wordt afgeroomd. Als het bedrijf goed draait koopt hij zich zo telkens in door een deel van zijn winst of salaris af te staan, totdat hij uiteindelijk op die manier na enkele jaren het bedrijf heeft kunnen financieren.

Financiering van bekenden

Indien het niet om een familiebedrijf gaat en de oud-eigenaar maar beperkt bereid is om de overnamesom uit te stellen zul je dit zelf moeten financieren. Gangbare kredieten zijn hierbij meestal niet mogelijk, omdat de bank door haar pandrecht de financiering voor derden vrij risicovol maakt. Bij een reguliere kredietverstrekker kun je meestal niet terecht en dus kiezen veel ondernemers ervoor om hun persoonlijke netwerk in te schakelen.

Een rijke oom, tante, vriend of oud-collega is soms bereid om durfkapitaal te financieren. Meestal gaat het niet om extreem hoge bedragen maar is dit het kapitaal dat het financieringstekort, dat de bank niet meer bereid is te dragen, kan dichten. Net als bij de oud-eigenaar is het rendement van de lening meestal ondergeschikt aan het succes van de onderneming, en kunnen hier dus gunstige voorwaarden worden besproken.

(Equity) Crowdfunding

Ken je zelf geen rijke oom of kennis en wil je dus een onbekend persoon zover zien te krijgen dat hij je een zak geld leent? Dan kun je kijken naar crowdfunding. De meeste crowdfunding-platformen werken met vrij stevige kengetallen. Het concept is daarom meer gericht op groeiende bedrijven, dan voor het dichten van een financieringstekort die de bank laat liggen bij een bedrijfsovername. Een alternatief kan equity crowdfunding zijn, omdat hiermee het eigen vermogen groter wordt. Dat heeft meestal tot gevolg dat de risico’s voor de bank kleiner lijken. Dat kan weer betekenen dat die sneller bereid is om tot een hogere financiering over te gaan. Maar meestal kom je dan al snel uit bij professionele investeerders.

Investeerders

Soms is een overname een maatje te groot om te financieren. Dan kunnen investeerders een oplossing bieden. Investeerders zijn net mensen. Hoe die werken en welke voorwaarden ze opstellen, is dus per investeerder verschillend. Soms bieden die een geldlening om de overname te financieren, maar het kan ook zijn dat ze interesse hebben in een deel van de aandelen.

In het laatste geval, wordt het – net als bij equity crowdfunding – gezien als eigen vermogen. Dat betekent wederom dat de bank sneller bereid is om jouw deel volledig te financieren. Het betekent wel dat de investeerders een deel van de winst willen en vaak zeggenschap over sommige bedrijfskeuzes.